Жамауат

Малкъар халкъ ёмюрледен бери да мал тутханды, бичен ишлегенди. Хар ишни кесини жашырыны, кереги да, дейдиле халкъда. Ол да тюздю. Алай бусагъатда усталыкълада хайырланыучу кереклени асламысыны тауча атлары адамланы эслеринден кете барады. 

Ислам дин къаллай эркинликле береди муслийман тиширыулагъа, къалай къоруулайды аланы? Аны юсюнден болгъанды КъМР-ни Муслийманларыны дин управлениясыны башчысыны болушлукъчусу Отарланы Хызыр бла ушагъыбыз.

-Шёндюгю жашауда тиширыула  битеу бёлюмледе да ишлейдиле. Алай Аллахха ийнаннганла, ийнанмагъанла да женгдиредиле ислам дин анга башха кёзден къараугъа уллу къошумчулукъ этгенине. Аны юсюнден айтсагъыз эди?

 «Заман» миллетибизни жангыз газетиди. Ол халкъны къыраллыгъын кёргюзтген бир белгиди. Аны бетлеринде малкъар халкъны маданиятыны, тарыхыны, бюгюннгю жашаууну, белгили эмда айтхылыкъ адамларыны, жетишимлерини эмда жарсыуларыны юсюнден басмаланнган материалланы сиз бир башха жерде табаллыкъ тюйюлсюз.

Озгъан ёмюрню ортанчы жылларына дери аберини видеогъа тюшюрген жаланда бир амал болгъанды – кинокамера. Ол информацияны плёнкагъа жаза эди. Кинотеатрлада уа энчи аппаратла аны буруп алай кёргюзтгендиле видеону. Алай телевидение къуралгъаны бла кинокамера анга чыртда келишмегени белгили болады. 

Адам 120-130 - жыллыкъ ёмюрню жашаргъа боллукъду, белгили россейли алимле, бир-бир специалистле уа андан да кёп санны айтадыла. Да сора биз андан иги да аз нек жашайбыз? Жашауну ол осал кезиуюн артхаракъ атаргъа онг бармыды? Ма ол соруулагъа жууап излей,  федерал басмада тапхан материалны басмалайбыз.

Бизни республиканы табийгъаты, хауасы, болмагъанча аллай тамашалы тау тийрелери - аны эм уллу байлыгъыды. Ала, тарых эмда маданият жаны бла туризм хазнала ючюн бери кёпле тартынадыла, сюйюп келедиле, солуйдула.

1952 жылдан бери ЮНЕСКО биригиуню башламчылыгъы бла 21 февраль Ана тилни халкъла аралы кюнюне саналады. Аны бла байламлы сайтны окъуучуларын   идеология илмуланы доктору, профессор Улакъланы Махтини материалы бла шагъырей этебиз.

Къыралда кёп къалмай хар кюн сайын бир жангы закон неда жорукъ чыгъады, ол неда бу бёлюмде тюрлениуле кийириледиле. Аланы ичинде жамауатха магъаналы болгъанла да бардыла. Быйыл октябрьде жангычылыкъланы бир-бирлери бла окъуучуларыбызны бу материалда шагъырей этейик.

Бюгюнлюкде «Эльбрус» миллет парк туристле аслам келирге сюйген Россейде эм тамаша жерледен бирине саналады. Ол къуралгъанлы 40 жыл болады. Аны баш борчларындан бири кийик табийгъатны  сакълауду, туристле, альпинистле эм башхала да анга заран жетдирмей солууну  къарауду. 

Фашистле бла къазауат башланнганда, кёп таулу жаш кетгендиле фронтха. Душман аскерлери бла атышыулада жанларын, къанларын аямай сермешгендиле. Энчи жигитликлери ючюн орденле, майдалла бла саугъаланнгандыла.