Сыйлы орденлери – жигитлигини шагъатлары

Ветеранланы эсгериулеринде жазылгъаныча, Уллу Ата журт урушну кезиуюнде жаяу аскерлеге уллу магъана берилгенди. Жаяу аскерчини аягъы басхынчы, шахар неда эл алыннганнга саналмагъанды. Душман окоплагъа да биринчи болуп жаяу аскерчиле киргендиле, окъ-топ тюбюнде ёрге сюелгенлей, атакагъа ала баргъандыла. Тёбен Чегемден Гочияланы Назир жаяу аскерчи болгъанды. Аскерге чакъырылгъанда, аны онтогъузунчу жылы бара эди. Гитлерчиле бла сермешге уа ол биринчи кере Дон сууну боюнунда киргенди. 

Назир къуллукъ этген гвардиялы полк къуршоугъа тюшеди.  Командир тамата сержант Гочия улуну башчылыгъы бла къауум солдатны разведкагъа жибереди: «Къуршоудан къутулурча жер бар эсе, билип келигиз», -деп.
Разведчикле буйрукъну толтурургъа кече къарангысында чыгъадыла. Бауурлары бла сюркелип, душманнга кеслерин эслетмей, иги кесек барып, алайдан узайырча жер  табып къайтадыла. Полк къуршоудан чыгъады, разведчикле уа «За отвагу» майдал бла саугъаланадыла. Гочияланы Назирни ол биринчи аскер саугъасы болады.

Андан сора да, Назир кёп сермешлеге къатышханды. Курск дуганы алсакъ окъуна тамамды солдатны жолу къалай къыйын болгъанын билир ючюн. Гочия улу ол къыяманы кеси башында сынагъанды. 

…Совет аскерле, шахарларыбызны, эллерибизни немис-фашимст ууучлаучуладан азатлай, кюнбатышха барадыла. Душман а къаты аякъ тиреп кюрешеди, алай энди совет аскерни тохтатыр кюч жокъду. Гочияланы Назир да кесини аскер бёлюмю бла алгъа къызыу сермешле бла барады. Къазауат эте, Украинаны тюзлеринде да сермешип, Польшагъа киредиле. 

Суудан ётген не заманда да къыйынды, Вислача уллу черекден а – бютюн да. Гитлерчиле суу жагъалада бек къаты бегинедиле, къорууланыргъа тап жерлени сайлап. Гвардиялы полк суудан ётер ючюн алты кюн хазырланнганды. Гочия улу бла аны нёгерлери, агъач, къаннга тапханларын жыйып, плотла къурашдырадыла. Гитлерчиле не аз да таууш эшитгенлей, черекни ары жанындан топ-окъ жаудурлукъ эдиле, аны себепли бек сакъ болургъа керекди. Полкну разведчиклери, ол санда чегемли жаш да, кече къарангысы бла ётюп, къалгъанлагъа жол ачадыла. Ма ол заманда этген жигитлиги ючюн Гочияланы Назир Къызыл Жулдузну ордени бла саугъаланады. 

Таулу жаш Варшавада, Одер сууну жагъаларында да къаты сермешлеге къатышханды. 1945 жылны 16 апрелинде Франкфурт-на Одере шахарны къатында Берлин операция башланнганды. Алайдагъы Зеелов дуппурлада немислиле бек къаты бегиннгендиле. «Тигрланы» жерге бастырып, дотланыча хайырланнгандыла. Дуппурланы аллы уа ачыкъ ёзен эди, бизни солдатларыбыз алайтын ётерге керек эдиле, аланы къолгъа этер ючюн. Алайсыз Берлиннге жол ачылмай эди. 

Ёзеннге киргенлени киргенлени немислиле къалдырмай къырып къоярыкъ эдиле. Мао л заманда маршал Жуковну буйругъу бла алайгъа 140 кючлю прождектор келтирип, аланы кече Зеелов дуппурланы къоруулагъан гитлерчилени юслерине бургъандыла.  Аланы жарыгъында атакагъа кётюрюлген аскерчилени санында Назир да болгъанды.

Урушну уа Гочия  улу Прагада бошагъанды. Гитлерчи ууучлаучулагъа къажау къозгъалыу кётюрген прагачылагъа болушлукъгъа совет танкла келгендиле, юслеринде десантчыла бла. Аладан бирлерини башында бизни жерлешибиз Гочияланы Назир да болгъанды. Аны аскер саугъаларына Ата журт урушну экинчи эмда биринчи даражалы орденле да къошулгъандыла. 

Экинчи дуния урушну солдатлары этген жигитлик тарыхыбызда ёмюрден ахыргъа къаллыкъды. Чегемли жаш Гочияланы Назир да хорламны келтиргенледен бири болгъанды.