«Сабий жюрекчиклени сюймекликден толтурургъа итинебиз»

Кёнделенни Энейланы Тимур атлы 4-чю номерли школуну «Кюнчюк» деген сабий садыны ишчилерини хар биринден да бир хычыуун жылыу урады. Сабий жюрекни алдагъан бек къыйынды, алай ала ариу халлары бла сюйдюралгъандыла гитче балалагъа кеслерин.

Сабий сад 2008 жылда ачылгъанды. Андан бери аны къабыргъаларыны ичинде бир ненча тёлю сабий ёсгенди. Бусагъатдагъы школчула да сабий садны бек сюедиле. Ары къарап, гитчеликлерин эсгередиле, ууакъ балачыкъланы эркелетедиле.

Жангы окъуу жылда бери эки жылдан башлап жети жылгъа дери жюзден артыкъ сабий келедиле. Алагъа деп 5 къауум къуралгъанды. Бу сабий садны тамата юйретиучюсю Бечелланы Любовь Магомедовна айтханнга кёре, мында «Туугъандан башлап, школгъа дери», «Школгъа дери жыл санлы сабийлени къоркъуусузлукъларыны мурдору» деген миллет программалагъа кёре бардырылады иш.

Школгъа дери билим берген бу юйню сабийлени жашауларын бла айныуларын игилендирир ючюн битеу онглары бардыла, мюлк-техника хазнасы аламатды. Къауумлада иш хар сабийни энчиликлерин эсге ала къуралып бардырылады. Гитчелени мында туруулары жаланда къууанч келтирир, аталары бла аналары да ала ючюн ырахат болур ючюн таматалары Атмырзаланы Мухтар бла саулай да садны ишчилери къолларындан келгенни аямайдыла. Аны ючюн болур, бир-бир сабийле солуу кюнлеге артыкъ бек да къууанмайдыла, ауругъан кезиулеринде да, теркирек сау болуп, сюйген сабий коллективлерине келирге ашыгъадыла.

Устазла бла юйретиучюле бусагъатдагъы билим бериуню жангы амалларына таяна жалчытадыла ишлерин. «Ата-анала бла байламлыкъда» деген жангы амалны да эркин хайырланып башлагъандыла мында. Ол аталагъа бла аналагъа сабийлени юйде болмагъан кезиулеринде къылыкъларыны, халларыны юсюнден да хапар алыр онг береди. Юйретиучюлени да сабийни саддан тышында жашаууну юсюнден хапар алыргъа онглары барды.

Мында балаланы саулукъларын сакълаугъа эм кючлеуге энчи эс бурулады. Аны себепли аланы излемлеге тамамы бла келишген аш бла жалчытадыла. Татыулу хазырланылгъандан болур, балачыкъла къылыкъ этмей, сюйюп ашайдыла. Дагъыда садны тийресинде сабийле ойнарча аллай бёлюмле къуралыпдыла. Жауундан, кюнден сакълагъан жапмала, ариу терекле бла гюлле бардыла.

Школгъа хазырлагъан къауумлада сабийле окъуу парталаны артларына олтурадыла, окъургъа, жазаргъа юйренедиле, бек башы – араларында байламлыкъ жаратылады. Сабийлеге, заманлары зауукълу озарча, кёп оюнла къураладыла. Спорт, адабият байрамланы бардырыргъа да бек сюедиле мында. Былайда юйретиучюле аталагъа бла аналагъа ыразылыкъларын билдиредиле. Не тилеклерине да угъай демейдиле. Сабийлени хазырлаугъа да юйретиучюлеге аламат болушадыла.

Педагогланы юслеринден айтханда, аланы уллу сынамлары болгъанын белгилерге тийишлиди. Тюрлю-тюрлю эришиулеге къатыша, жетишимли да боладыла. Сабийле да ахшы кёрюмдюлери бла къууандырадыла, аланы араларында «Адам эм табийгъат» халкъла аралы оюн эришиуде, «Нарт Дебетни туудукълары» регион фестивальда, «Билим, чыгъармачылыкъ, сабийле», «Таурухлу аппала бла ыннала» республикалы эришиуледе, Мечиланы Кязимни назмуларын окъуу конкурсда, Уллу Хорламны байрамына аталгъан интернет-конкурсда хорлагъанла эм алчы жерлени алгъанла да бардыла.

- Юйретиу эм окъутуу иш Школгъа дери билим бериуню федерал излемлерине тийишлиликде бардырылады, - дейди тамата юйретиучю Бечелланы Любовь. – Биз социал-коммуникатив, физкультура, суратлау-эстетика, жарыкъландырыу, ариу эм тюз сёлешиу жаны бла билим беребиз, бу ишге ата-аналаны да къатышдырыргъа кюрешебиз. Сабийле жолда жюрюуню эм от тюшюуден сакъланыуну жорукъларына оюн неда эришиу халда юйренедиле. Спорт залыбызда да заманларын аламат ётдюредиле. Андан тышында гитчеле элибизни спорт секцияларына жюрюйдюле, район эм республикалы эришиуледе хорлайдыла. Сабийлени сюебиз, алагъа огъурлу кёзден къарайбыз, сакъ болабыз, не излегенлерин ангыларгъа кюрешебиз. Гитче жюрекчиклерин сюймекликден толтурургъа итинебиз.

Бизде ишлерин керти да кёллери бла сюйген аллай устазланы бла юйретиучюлени къаууму ишлейдиле. Башха болургъа уа, арталлы да амал жокъду. Юйретиучюле Доттуланы Асият, Малкъарланы Жаннета, Отарланы Халимат, Тежаланы Рита, Ахметланы Мадина, Балаланы Фатима, Атабийланы Мариям, Байзуллаланы Светлана, Черкесланы Гульнара, Залийханланы Фатима, Отарланы Айгуль, бу адамла жюрек жылыуларын бир да аямайдыла балалагъа бере туруп. Алай аланы ол жумушларына болушлукъ, себеплик этген гитче юйретиучю къауумну да къыйынлары бек уллуду. Отарланы Зарема, Къочхарланы Залина, Атаккуланы Жаннета, Балаланы Светлана, Бапыналаны Лиана. Къауумлада тынчлыкъ, тизгин да, бу аламат адамлагъа бойсунадыла.

Сабий сад ачылып ишлегенли бир ненча къауум чыкъгъанды. Жангы окъуу жылда да быйыл садны бошап чыкъгъан сабийле иги хазырланып, билимлери бла барлыкъдыла школгъа. 

Сабий садны коллективини эм аланы жетишимлерини юсюнден да таматалары Атмырзаланы Мухтар былай дейди:

«Хар тамата да кесини тёгерегинде тизгин болса сюе болур. Сабий садны ишчилери кеслерини фахмуларын бла хунерлерин сау жылны ичинде тохтаусуз ишлери бла кёргюзтедиле. – Охо да, энди бир аз солуюкъ, -деген жокъду юйретиучюлерибизде. Ол шарт бла бек ёхтемленеме. Жылны ичинде календарьгъа кёре байрамладан сора да, кеслери уллу оюнла къурайдыла, сынамлары кёпжыллыкъ болгъан насийхатчыла ачыкъ дерсле берип, билген хазналарын жаш тёлюге сюйюп юйретедиле. Абадан тёлю бла жаш къауум быллай байламлыкъда ишлегенлери келтире болур кеслерин да жетишимлеге. Районда да аты иги бла айтылгъан сабий садыбызны мындан ары да даражасын къоруулай, жаланда алгъа итине, жетишимлеге жол сала барырларына ийнанама. Манга уа, жаланда сабийлерибизни насыплыла, саулукълула болуп ёсерлери магъаналыды».