Газетибизге сакъ кёзден къарайбызмы?!

Жер башында битеу халкъланы миллетликлерин, энчиликлерин театрлары, адабиятлары, маданиятлары, газетлери, балетлери, илмулары эм башха затла ачыкълайдыла. Таулуланы бюгюнлюкде малкъар тилде басмаланнган «Заман» газетлери барды. Аллах айтса, келлик дунияда кёп газетлерибиз болур ана тилибизде, алай бюгюнлюкде болгъанны сакъларгъа борчлубуз. Газет культура – ол кеси бир уллу дунияды. Хар бирибизни  оюмубузну миллет газетибизде басмаларгъа онгубуз барды. Жигитлерибиз, спортсменлерибиз, алимлерибиз бла «Заманны» бетлеринде шагъырей болабыз.

 Газет бизни бирлешдирген этеди, алай…телефонла, компьютерле газетлени жутуп къоярламы? Бармыдыла алагъа жыйырманчы ёмюрде жер? Белгилисича, кёплери жабылгъандыла, халкъны асламысы жангылыкъланы интернетде окъуйду.  Озгъан ёмюрдеча газетле сатылыннган киосклагъа тизилмейдиле энди жангы хапарланы билирге сюйгенле. Хау, бизни республикада да, битеу дуниядача, интернетни хайырланнган адамланы саны ёсюп барады. Сёз ючюн, терроризмге къажау операция башланса, аны юсюнден билдириу видеосу бла тюз баргъан минутларында интернетде чыгъады. Аны бла байламлы  бирле: «Газетле шёндю кимге керекдиле?»- дейдиле. Алай  сынау  кёргюзтеди: интернет айныгъанлыкъгъа, газетле ёлмейдиле.

 Жарсыугъа, бусагъатда републикалы изданияланы тиражлары аздан, ала борчларын тийишлисича толтуралмайдыла. Аны биринчи сылтауу - жазылыу багъады. Экинчи сылтау - элледе почта осал ишлейди,  шахарланы кёп юйлеринде уа почта ящикле жокъдула.

Алай энчи «Заман» газетни юсюнден айтханда, кесибизни адамларыбыз – таулула - анга ат  башындан къарагъанларын  чертирге керекди. Буруннгулуланы жашауда не болумну да шарт суратлагъан сёзлери барды.  «Метеке къабугъундан  жийиргеннгенлей» дегенлей, неге ушайды бизни тюзюнлей кесибизни юйюбюзден тышында бир затха да сейирибиз болмагъаны? Миллет бла байламлы жумушлагъа барыбыз да къайгъырыргъа борчлубуз.

Не сейир, бюгюнлюкде малкъар интеллигенцияны къурагъан, тынгылы иш хакълары болгъан адамларыбыз окъуна газетге жазылыргъа ашыкъмайдыла. Бирле тауча окъуялмайбыз, дейдиле. Статьяланы окъумасала окъуна, жетишимлери болгъан алимлерибизни, тепсеучюлерибизни, къурулушчуларыбызны, бизнесменлерибизни эм башхаланы суратларын кёрселе аманмыды! Газет халкъны бир- бири бла танышдырады.

Былайда бир затны энчи чертирчады: газетни даражасын жаланда журналистле угъай, халкъ къурайды. Кёпмю жазадыла бизге эллерибизден? Бек аз. Малкъар тилде газет  таулуланы хапарлары жюрюген  проблемалары сюзюлген изданияды. Аны бетлеринде  миллетге жарарыкъ сёзю болгъан хар адамгъа да барды жер.  Элигизде школ къалай ишлейди? Маданият юй а? Сабийлени жырларгъа, тепсерге, сурат ишлерге юйретирге адамла табыламыдыла? Элигизде жаш адамла бир – бирлери бла тюбешемидиле, аланы жамауат организациялары бармыды? Абаданла бла уа байламлыкъ къалайды? Аладан элледе акъыл сёз изленемиди? Жазыгъыз бу темаланы юслеринден! Биз билмеген затла кёпдюле. Телефон бла да сёлешигиз. Интернет желмаууз кибикди, жутдурмайыкъ анга миллет газетибизни, малкъар тилде китапланы, малкъар театрны, сакълайыкъ хар халкъда да болгъан затланы – адабиятыбызны, маданиятыбызны, газетибизни, театрыбызны, миллет хореографиябызны, таулу жырларыбызны, жомакъларыбызны да.

 «Заманнга» жазылыргъа унамагъанланы бир-бирлери: «Сиз башха миллетли адамланы юслеринден материалла берип турасыз»,-дейдиле. Ол терс оюмду. Газетни жигитлерини асламысы таулула болсала, ол тамамды. Асламысы, барысы да угъай! Бизни сабийлерибиз интернационалистле болургъа керекдиле. Республикада ачылгъан жангы кёрмючлеге – оруслуланы, къабартылыланы, гюржюлени, дюгерлилени эм башха миллетлилени – барыбыз да бек сюйюп жюрюйбюз,  жазаргъа уа нек жарамайды? Концертле, спектакльле да алай. Бизни башха халкъла бла кёп зат байлайды. Хар бирибизни устазларыбызны араларында башха миллетли адамла кёпдюле. Устазларыбызгъа хурмет этмезге эркинбизми? Больницагъа тюшсек да, бакъгъан врачланы, медсестраланы араларында башха миллетлиле аз болмайдыла. Бир бирге хурмет этерге юйренирге керекбиз.

Шёндю Москвада, Санкт-Петербургда, Россейни башха  уллу шахарларында, тыш къыраллада къаллай бир жашларыбыз, къызларыбыз окъуйдула, ишлейдиле. Ала  башха миллетли адамланы къатларындадыла. Аны себепли  сабийлерибиз кеслерини миллетлерин сюйгенден сора да, башхалагъа хурмет эте билирге гитчеликлеринден юйренирге керекдиле. «Заман» газет анга да юйретеди. Биз уллу дунияда жашайбыз, газетде да ол кёрюнюрге керекди. Алай, сёзсюз, хар номерде жигитлерибизни асламысы таулула болургъа керекдиле, биз аны ангылайбыз. «Заман» газет  халкъ бла бирге айныр деп ышанабыз.