Аны кишилиги, огъурлулугъу да унутулмагъанды

Каркаланы Гелястанны жашы Боташ  1939  жылда аскерге чакъырылады. Анга Финляндия бла чекде Карелияда къуллукъ этерге тюшеди. Анда 27-чи дивизияны 337-чи полкуну 3-чю  батальонуну аскерчиси эди.

Кёп да турмай акъ финнле бла  къазауат  башланады. Уруш узакъгъа созулмагъан эсе да, эки жанындан да мингле бла адамла къырыладыла. Боташ бёлюмню командириди. Жетеуленнге башчылыкъ этеди. Кесине буюрулгъан жерде душман аскер бла къаты сермешеди. Аладан биринде, нёгерлери да къатышып, кёп душман аскерни къыргъаны ючюн анга «Кишилиги ючюн» майдал бередиле.

Фин  уруш да бошалып, энди юйге къайтама деп тургъанлай, Германия бла къазауат башланады.Ол кезиуде ким жиберлик эди юйюне аскерчини.

Ленинграддан Мурманск шахаргъа темир жол барады. Аны бла аш-азыкъ,  топ-окъ, аскер сауутла келтиредиле. Немислиле аны къолгъа этерге кюрешедиле. Аны ючюн къызыу атышыула барадыла. 1944 жылгъа дери жаш ол тийреледе уруш этип тургъанды. Андан сора бу аскер бёлюмню Кёнигсберг тийресине кёчюредиле.

Анда да бек къаты демлешле баргъандыла. Бу  жол да Боташ кесини кишилигин кёргюзтгенди.  Анга «Жигитлиги ючюн» майдал  экинчи кере бериледи.

Кёнигсбергден сора Польшаны ара шахары Варшаваны эркин этерге, Берлинни алыргъа да къатышханды. Ала ючюн а анга Ата журт урушну экинчи даражалы ордени,  Къызыл Жулдузну эки ордени берилгенди.

Каркаланы Боташ, уруш бошалгъандан сора да Германияны  жеринде жылдан артыкъ къуллукъ этип, 1946 жылда ноябрьде эркин этилген эди. Андан къайтхандан сора, Къыргъызстанны Ош областыны Наукат  районуна келеди. Эл мюлкге ишге киреди. Бираздан а Атабийланы Къаншаубийни къызы  Маруса бла юйюр къурайды. Аланы юч жашлары, тёрт къызлары болады. Бюгюнлюкде барысы да бирер жерде юйюр къурагъандыла.

Эки къазауатны да хорлап къайтхан Карка улу колхозда да ишледи, магъданчы да болду.  Урушда жигитча, урунууда да алчы эди. Асыры къаты ишлегенден, къыргъызлыла анга «темир адам»  дегендиле. Бир кюн юйюнде турмагъанды, заманын бошуна ётдюрмегенди. Сабийлери жетип: «Атабыз, ишлегенинг боллукъду, энди юйде тур, солу»,-дегенлеринде да, ишин къоймагъанды. «Саны-чархы тепген эр киши ишлерге керекди»,-деп къойгъанды.

Азиядан къайтхандан сора  Къашхатауда тохтайды. Консерва заводха ишге киреди. Ишден къайтып, ингир ала юйде солугъан кезиуюнде уруш жолларын сагъына тургъанды. «Освобождение» киногъа къарай кетип: «Уруш мындан да къаты баргъанды»,-дегенди.

Бир жол былай эсгерген эди. Боташ нёгери  бла заданиягъа барады. Анда госпитальгъа жолугъуп къаладыла. Анда уа - тёшеклеринден туралмагъан, ауур жаралыла. «Ы маржа,  бир уртлам суу беригиз»,-деп, жан-жанындан тилейдиле.

Немислиле ол тийреге жетип келе эдиле да, докторла уа, жаралыланы къоюп, къачып кетгендиле. Боташ нёгери бла аланы суудан къандырып,  заданиясына алай кетеди. Кёп жылладан сора да суугъа термилген жаралы солдатланы эсгере туруучу эди.

Урушну, урунууну да жигити Каркаланы Боташ жууугъун, ахлусун да жарсытып, 1990 жылда дуниядан кетгенди. Сабийлерини туудукъларыны, эллилерини эслеринде огъурлу  адамча къалгъанды. Аргъы дуниясы  жаннет болсун.

Османланы Хыйса.
Поделиться: