«Ишле, атам, ишле»

 Таурух      

Бир кишини  жангыз  къызы болгъанды. Ол къолун сууукъ суугъа тийдирмей,  кюзгюден кесин айырмай, жукълагъандан,  ашагъандан сора  бир иши болмай тургъанды.  «Бу  жетген къыз болгъанды, бир затха къолу жарашмайды, бир зат эте да билмейди,  баргъан юйюнде  къалай жашарыкъды, муну экинчи кюн окъуна къайынлары къыстап жиберликдиле. Къалай этсин адам?», - деп, уллу къайгъыгъа къалгъанды атасы. Алай болумну къалай  тюзетирге уа билмегенди.

Кюнлени биринде къызны тилей келечиле  келгендиле. Аладан бири жашны атасы болгъанды. Юйню иеси алагъа,  тау адетдеча, къонакъбайлыкъ этгенди, ала не жумуш бла келгенлерин айтханларында уа, былай жууап бергенди: «Сау болугъуз,  алай мен сизге къызны бераллыкъ тюйюлме. Аны гитчелигинден окъуна ишлерге юйреталмагъанма. Ол жукълагъандан, ашагъандан,  кюзгюге  къарап тургъандан сора жукъ да билмейди, эринчекди. Сиз аны тюзеталмазсыз. Къызы къоюлгъан  деп мени атым болур, келинлери кетген деп сизни атыгъыз болур. Андан эсе, юйюнде  турса  иги болур».       

Алай келечиле  бютюн къаты боладыла: «Сен аны бизге бер ансы, оноуун биз этербиз!» - дейдиле.

Андан сора къызны атасы ыразылыгъын бергенди. Тоюн да этгенди,  керекли адет-тёрелени да  барын толтуруп, къызын башха юйге ашыргъанды.

Иги кесек заман озгъандан сора, атаны жюреги  тынчаймай, къызны къалай тургъанын билир мурат бла  жууукъ юлюшлери жашагъан къоншу элге  атланады.  «Аз  сокъурана, жиляй  болмазла, быллай къызны ёсдюрген  деп да  атымы аман бла сагъына болурла»,-деп сагъышлы болуп барады.

Кюз арты эди, бахчада ишлеген кезиу. Кёгетлени бла жемишлени  жыйыуну, бичен хазырлауну къыстау заманы…

Барса уа, аллайгъа бар. Кюн  къызыу болгъанына да къарамай, жууукъла къадалып, бахчада  тирлик жыя эдиле, къызы да  къалгъанлагъа ал бермей ишлейди.

 Жангы жууукъла  келген къонакъ  бла саламлашып:  «Ишни жарты къоймай, былайчыгъын бошай кетейик»,- деп, дагъыда ишге киришедиле. Барындан да алгъа  чапхан а - келин, барындан да  къаты ишлеген да келин. Къысхасы, къызы къазауат этип къармашады.  Аны кёрген атасы, аузу ачылып, уллу сейирге къалып, не айтыргъа, къалай этерге билмей сюелип къалады. Ёмюрюнде  сууукъ суугъа къолу тиймеген къызы  танымазча болуп тура эди. Къадалып мирзеу жыяды, аны челекле бла ташыйды, саламын бир жанына жыяды,  башхалагъа чапдырып суусап элтеди. Къолу жетген жумушну тынгылы  тындырады. Атасы уа  къызына  тамашагъа  къалып къарайды.

Бир кесекден а къыз атасыны къаты бла озуп бара, анга жууукълашып, былай шыбырдайды: «Атам,  сюелип турма, бир жукъгъа жараргъа кюреш, мында ишлемегеннге  аш бермейдиле. Ишле, атам, ишле!,- деп ашыгъышлы кетеди.