Саулукъ

Аламат назмучу Мокъаланы Зан-Туудуну  кёп жылла мындан алда жашагъанды. Халкъда жюрюген хапаргъа кёре, Огъары Малкъардан Мукуш элден болгъанды.

Быйыл къыш хауа болум тап келишгени себепли, февральны ортасындан башлап губула тириле тебирегендиле. Андан бери республиканы медицина учрежденияларына аладан ачыгъан 42 адам келгенди. Аладан 15-си акъылбалыкъ болмагъанладыла.

Хар халкъны да кесини багъыу амаллары бардыла.  Бусагъатда адамла кёп заманларын социальный сетьледе оздурадыла, бир затлары ауруса, бир бирлеринден халкъ рецептле сурайдыла. Биз аланы бир къауумун бирге жыйышдыргъанбыз.

Батырбекланы Хадисни къызы Жаннета жаш болгъанлыкъгъа, биргесине ишлегенлени, саусузланы араларында да намысы-сыйы жюрюйдю. 

Бизни республикада медицинада атлары айтылгъан  таулу врачла аз тюйюлдюле. Бапыналаны  Кемалны жашы Марат  белгили хирургладан бириди, республикалы больницада ишлейди. Аны усталыгъына, адамлыгъына  ышанып, кёп саусузла келедиле.

Жюрек-тамыр аурууладан къыйналгъанланы саны жылдан-жылгъа ёсе барады. Ол кёп сылтау бла байламлыды, ол санда хауаны тюрленнгени, аш-азыкъ, адамны жашау халы, аз тепгени, жыл саны эм башхала. Аладан къалай къутулургъа боллугъуну, къозгъалгъан эселе уа, багъыуну юсюнден бизге врач-хирург Гюлюйланы Фозия айтханды.

Адамны саны-чархы кеси энчи бир дунияды. Алай бусагъатда адамла аны кеслерине бойсундуруп, арыкъ болургъа дарманла ичип, уколла этип, аны бла чекленмей, операциялагъа жетип, ариу болургъа итиниу жолларында кеслерин тыялмай, алай жашайдыла. Нальчикде окъуна ненча адам  замансыз ёлюп кетдиле.

Къалай сейирликди жашау: толусунлай бир бирлерине ушагъан экеулен жокъду. Биреу акъыллы, башха уа – акъылсыз, ючюнчю ойнаргъа – кюлюрге сюйген адам, тёртюнчю уа – тунтуйгъан. Инсанны энчилигини тамырлары къайдадыла? Аны юсюнден психолог Муртазланы Фаризат бла ушакъ этгенбиз.

«Дунияны башында саулукъдан багъалы зат жокъду, ол сабийинг бла байламлы болса уа,  бютюнда. Къызчыкъ ауруп, бек къыйналады. Терк болушлукъ берген службаны да чакъырабыз. Ол да укол этип, участка врачха барыгъыз деп кетеди. Участка врач юйге да келеди. 

Адам саулугъу, санлары берген белгилеге сансыз болуучуду, нек эсе да. Жюреги чанчса, жётел этсе, башы ауруса, охо да, дарман ичсем тохтар, деп къояды. Алай адамны чархы уллу заводха ушайды – хар  саны да бири бири бла байламлыды.